Nội dung chính
Giới thiệu nghệ sĩ Nguyễn Thị Quế
Nguyễn Thị Quế (sinh 1952) được coi là một trong những bậc thầy của hội họa sơn mài truyền thống Việt Nam. Với hơn nửa thế kỷ cống hiến, bà đã xây dựng một vị thế độc đáo nhờ phong cách tối giản, tinh tế và chiều sâu cảm xúc.
Phong cách và đề tài
Bà tập trung vào hai mảng chủ đạo: tĩnh vật và chân dung phụ nữ, trẻ em. Thay vì theo đuổi xu hướng thời sự hay tìm kiếm cách tân phá, Quế luôn quay về những vật thể gần gũi – hoa truyền thống, bình gốm Lý‑Trần, cảnh núi non – để khai thác chiều sâu văn hoá và tâm linh.
Trong các tác phẩm tĩnh vật, bà kết hợp hoa Việt với đồ gốm cổ, tạo ra một cuộc đối thoại giữa mỹ cảm hình học và lịch sử. Sự tối giản của màu sắc và bố cục khiến chất liệu sơn mài tỏa sáng như trong thiền định, nhấn mạnh vẻ đẹp nội tại của vật thể.
Ở mục chân dung, Quế không nhắm vào tính tả thực mà hướng tới biểu đạt cảm xúc nội tâm. Các nhân vật thường xuất hiện trong trạng thái tĩnh lặng, gắn bó chặt chẽ với môi trường thiên nhiên, truyền tải cảm giác bình an và sâu lắng.
Triển lãm “Sơn mài Nguyễn Thị Quế” 2026
Triển lãm gồm 30 tác phẩm, thể hiện sự nhất quán trong quan điểm sáng tác và khả năng duy trì chiều sâu nghệ thuật qua thời gian. Các bức tranh không chỉ là sản phẩm nghệ thuật mà còn là bằng chứng cho sức sống bền bỉ của nghệ thuật sơn mài truyền thống trong thời đại công nghiệp.
Đánh giá của giới chuyên môn
Họa sĩ‑phê bình Nguyễn Quân nhận định: “Ở hàng cao của sơn mài Việt Nam, Nguyễn Thị Quế là một trường hợp đặc biệt. Bốn thập kỷ chuyên canh tĩnh vật với nhịp độ chậm rãi đã tạo nên những tác phẩm xuất chúng”. Nhà nghiên cứu Vũ Huy Thông nhấn mạnh tính kế thừa truyền thống Đông Dương và “sức sống phi thời gian” của các bức tranh.
Tiểu sử và hành trình sáng tạo
Sinh tại Ái Mộ, Hà Nội, Quế theo học mỹ thuật từ cấp trung cấp đến Đại học Mỹ thuật Việt Nam. Bà từng giảng dạy tại Trường Nghệ thuật Tây Bắc, Cung Thiếu nhi Hà Nội và Đại học Mở, đồng thời làm việc tại Công ty Mỹ thuật Quốc gia. Dù gặp khó khăn kinh tế và trách nhiệm gia đình, bà vẫn duy trì hoạt động sáng tác và tham gia nhiều triển lãm trong và ngoài nước.
Quế tự mô tả mình là “be bé” nhưng “có bản sắc riêng”. Sự hỗ trợ từ chồng – họa sĩ Lý Trực Sơn – đã tạo ra một môi trường sáng tạo bình đẳng, giúp bà tập trung vào những chi tiết nhỏ bé, giản dị mà đầy ý nghĩa.
Kết luận
Hành trình của Nguyễn Thị Quế là minh chứng sống động cho sức mạnh của nghệ thuật sơn mài – một ngôn ngữ truyền thống nhưng luôn đáp ứng được nhu cầu biểu đạt cảm xúc sâu sắc của thời đại. Những bức tranh của bà không chỉ là vật thể nghệ thuật mà còn là câu chuyện về sự kiên nhẫn, tình yêu và tầm nhìn thấu đáo.
